Burgau

Burgau begon als tonijnvisserij. De gemeente Vila do Bispo schrijft dat het dorp teruggaat op een armação, een vaste tonijnval in zee, die er in de zestiende eeuw al stond. Die visserij is weg, maar het dorp is gebleven wat het was: midden in de baai ligt een helling van kalkstenen platen waarover de vissers hun boten nog altijd het strand op trekken, en wie 's ochtends komt, ziet ze aan het werk.

Het dorp helt in zijn geheel naar de zee. Bovenin liggen de nieuwere straten, en vandaar duiken smalle, steile straatjes tussen witgekalkte huizen met blauwe randen naar beneden, tot ze op het zand uitkomen. Burgau is het laatste dorp van de gemeente aan de zuidkust en volgens de gemeente ook de plek waar het Parque Natural do Sudoeste Alentejano e Costa Vicentina begint, het natuurpark dat van hier tot Sines in de Alentejo loopt.

Zelfs de naam komt uit de zee. Volgens de gemeente is Burgau genoemd naar de burrié of caramujo, een kleine zeeslak die op de rotsen van dit strand veel voorkomt.

Het dorp zelf en zijn strand zijn de attractie: de steile straatjes, de vissershelling midden in de baai en het strand van 350 meter onder kliffen van kalksteen en mergel. Aan de zuidkant van het dorp liggen de resten van het Forte de Burgau, een kustbatterij uit de tijd van koning João IV (midden zeventiende eeuw) die sinds 1977 beschermd is als monument van openbaar belang; het fort is sterk vervallen. Westelijker, bij Boca do Rio, staan het Forte de São Luís de Almádena uit 1632 en de resten van een Romeinse villa met vissenzouterij en badhuis.

1. Zwemmen in de beschutte baai. Praia de Burgau is 350 meter lang en bij hoogwater 30 meter breed, met wit zand. De baai ligt beschut tegen de overheersende wind, waardoor het water volgens de gemeente het grootste deel van het jaar kalm is; in de zomer is het gemiddeld 22 °C. Badseizoen met strandwacht: 1 juni tot en met 30 september. Het strand heeft in 2026 een Blauwe Vlag.
2. De vissers 's ochtends. Midden in de baai ligt de stenen helling waar de traditionele vissersboten nog over het strand worden getrokken. De gemeente schrijft het zelf: 's ochtends kun je de dagelijkse visserij zien. Kom vroeg, blijf op afstand van de boten en netten, en je ziet het dorp zoals het eigenlijk is.
3. Over de kliffen naar Salema of Praia da Luz. Burgau ligt halverwege etappe 12 van de Trilho dos Pescadores van de Rota Vicentina, van Salema naar Luz: 11,5 kilometer in ongeveer 3,5 uur, met 217 meter klimmen en dalen, lineair en gemiddeld zwaar. Het is de laatste etappe binnen het natuurpark. Let bij Boca do Rio op de zee: kun je de beekmonding niet over, dan volg je de alternatieve route van 14 kilometer.
4. Boca do Rio: fort, Romeinse villa en een scheepswrak. Aan het westelijke eind van het strand van Boca do Rio liggen de resten van een Romeinse villa met vissenzouterijen, een badhuis en kamers met mozaïek. Iets oostelijker staat het fort van Almádena, gebouwd tegen piraten en kapers. Op minder dan twee kilometer voor de kust ligt het wrak van L'Océan, het Franse vlaggenschip dat in 1759 in de Slag bij Lagos zonk.
5. Vogels kijken bij de Paul da Lontreira. Ten noorden van Boca do Rio ligt de Paul da Lontreira, een moerasgebied van meer dan honderd hectare met riet en lisdodde. De Rota Vicentina noemt er reigers, koeten, waterhoentjes en in de winter de buidelmees; de otter leeft er ook, maar is 's nachts actief. Neem een verrekijker mee, zeker vroeg in de ochtend.

Loop op het kustpad een kwartier naar het westen en je kijkt van boven op de baai en het hele dorp. Wie de etappe naar Luz loopt, moet bij Boca do Rio even blijven staan: daar liggen fort, Romeinse villa en moeras binnen een paar honderd meter van elkaar, en de meeste wandelaars lopen er gewoon langs.

Burgau is klein en helt in zijn geheel naar de zee. Bovenin ligt het nieuwere deel met een paar winkels en restaurants. Vandaar duiken de straatjes steil naar beneden, telkens smaller, tussen witgekalkte vissershuisjes met blauwe kozijnen, tot ze uitkomen op het strand. Dat onderste deel, tegen het zand, is het oude vissershart: hier ligt de helling, liggen de boten en zit het strandcafé. Aan de zuidkant van het dorp, richting de punt, liggen de resten van het fort.

Het kustpad is de wandeling van Burgau: westwaarts naar Boca do Rio en Salema, oostwaarts naar Praia da Luz, allebei over de kliffen en allebei met de markering van de Rota Vicentina. In het dorp tref je de bewoners bij het strand als de boten binnenkomen, en in de handvol cafés die het hele jaar open blijven. Het is geen plek met bezienswaardigheden om af te vinken; het dorp zelf, en de mensen die er wonen en vissen, zijn de ervaring.

Respecteer dat dit een werkend vissersdorp is: de boten, de helling en de netten op het strand zijn gereedschap, geen decor. Rijd niet de smalste straatjes naar beneden in; keren is er bijna onmogelijk. Neem contant geld mee, want niet elk klein adres pint. Met een camper: overnachten mag in de gemeente Vila do Bispo sinds oktober 2025 alleen op campings en camperplaatsen. Op een gewone parkeerplaats mag je parkeren, maar niet uitstallen: geen steunpoten, geen stoelen buiten, niet slapen tussen 22 en 7 uur. De boete is € 150 tot € 200.

De restaurants in het dorp serveren de vangst van de dag: verse vis en zeevruchten, eenvoudig klaargemaakt. Op het strand staat een café-restaurant met toiletten. Reserveer 's avonds in het hoogseizoen, want het aantal adressen is klein. Buiten het seizoen sluit een deel, maar de cafés in het dorp blijven open.

Parkeren: bij het strand ligt volgens de gemeente een verhard terrein met ongeveer 40 plaatsen; in juli en augustus is dat 's ochtends snel vol. Dan parkeer je boven in het dorp en loop je naar beneden. Het strand is bereikbaar via een trap en een helling. Combineer Burgau met Salema en Praia da Luz voor een dag langs de rustige zuidwestkust, of loop de etappe en neem de bus terug.

Met de auto ligt Burgau zo'n tien kilometer ten westen van Lagos, aan de kant van Sagres. Met de bus: Vamus-lijn 47 rijdt van Lagos naar Sagres en Cabo de São Vicente en komt langs Burgau; niet elke rit rijdt het dorp in, dus controleer op de dienstregeling van Vamus waar je rit stopt. De wandelaar heeft het makkelijkst: via de Rota Vicentina loop je vanuit Praia da Luz of Salema over het kustpad naar het dorp.

Mei, juni, september en oktober: warm genoeg om te zwemmen, het strand niet vol en de wandelpaden niet te heet. In juli en augustus is het dorp levendig en het kleine strand druk. In de winter is Burgau stil en is het kustpad op zijn mooist; het badseizoen met strandwacht loopt van 1 juni tot en met 30 september.

Hoe Burgau er per seizoen bij ligt, staat in deze maandverhalen: